Posts tagged ‘enum’

Typy wyliczeniowe w Pythonie

2011-02-24 23:52

W Pythonie jest wiele konstrukcji językowych, które wydawać się mogą dziwne dla programistów przyzwyczajonych do innych języków. O kilku z nich już pisałem, a o paru innych pewnie zdarzy mi się jeszcze napomknąć. Dzisiaj jednak chcę wspomnieć o mechanizmie dobrze znanym z wielu innych języków, którego Python nie posiada w ogóle i jakoś sobie z tym brakiem radzi. Mam tu na myśli tytułowe typy wyliczeniowe, czyli enumy.

Jeśli zazwyczaj programujemy w językach kompilowanych ze ściśle kontrolowanymi typami, taki brak może się wydawać co najmniej irytujący. Wiemy oczywiście, że podobną funkcję może pełnić zestaw odpowiednich stałych, ale odpowiedniość nie jest zwykle dokładna – w Javie czy C# konstrukcja enum tworzy na przykład dodatkowy zasięg. Lecz nie jest to jedyna i prawdopodobnie też najważniejsza różnica.
Zdaje mi się raczej, że kluczową cechą typów wyliczeniowych jest to, że definiują one tylko pewien abstrakcyjny zbiór możliwości – bez konieczności ustalania, czym dokładnie jest każda z nich. Naturalnie wiadomo, że “pod spodem” są to po prostu liczby (aczkolwiek w Javie jest trochę inaczej), ale nie musimy się zastanawiać, skąd się one wzięły. Nie musimy nawet wiedzieć, do jakiego typu liczbowego one należą, choć niekiedy (np. w C#) możemy to doprecyzować.

Ta ostatnia cecha nie jest jednak niczym niezwykłym w języku o dynamicznym typowaniu, takim jak Python. Nieokreśloność typu dotyczy tu bowiem każdej zmiennej i dlatego nie za bardzo pasuje tu koncepcja ograniczania jej wartości do jakiegoś z góry ustalonego zbioru. Technicznie rzecz ujmując, nie bardzo też da się to zrobić.
Podobnie niezbyt pasującą do Pythona koncepcją jest sterowanie logiką za pomocą zbioru wariantów wziętych “znikąd”, czyli stałych wyliczeniowych o automatycznie generowanych wartościach. Brak w tym języku instrukcji switch jest pewnie również konsekwencją odejścia od tego rodzaju abstrakcji. Założenie jest raczej takie, aby w miarę możliwości operować na surowych danych i nie dokonywać na nich żadnych pojęciowych “wygładzeń”. Ma to sens, gdyż dwa podstawowe cele abstrahowania wartości na zbiór przypadków – upraszczanie API i zwiększanie efektywności – niespecjalnie aplikują się do Pythona.

Jak to jednak bywa w prawdziwym świecie, coś w rodzaju typów wyliczeniowych przydaje się czasami mimo wszystko. Odpowiedzią jest wtedy rzeczywiście zestaw stałych, zapewne zgrupowanych pod szyldem wspólnego zasięgu klasy. Ponieważ musimy nadać im wartości, możemy zadbać o to, by bezpośrednio odnosiły się do danych, które przetwarzamy. A jeśli w skrajnym przypadku trzeba faktycznie wziąć je z powietrza, wystarczy zastosować poniższy idiom z rozpakowywaniem range‘a:

  1. class SomeEnum(object):
  2.     FOO, BAR, LULZ, KEK = range(4)

Istnieją oczywiście bardziej wyrafinowane rozwiązania, pozwalające chociażby na iterowanie po wszystkich nazwach i wartościach naszego enuma. Sądzę jednak, że podobna funkcjonalność jest przydatna raczej rzadko.

Tags: , ,
Author: Xion, posted under Programming » 1 comment

Po co jest FORCE_DWORD

2010-05-12 15:28

Przeglądając dokumentację do DirectX (a przynajmniej do części graficznej) można natknąć się na wiele typów wyliczeniowych. Większość z nich (a może wszystkie?) na końcu swojej definicji ma stałą o nazwie kończącej się na _FORCE_DWORD. Przykładem jest znany, lubiany i przez wszystkich używany D3DRENDERSTATETYPE:
typedef enum D3DRENDERSTATETYPE
{
// (co najmniej 1<<8 różnych stałych) D3DRS_FORCE_WORD = 0x7fffffff; } D3DRENDERSTATETYPE, *LPD3DRENDERSTATETYPE;[/cpp] Zjechanie na sam dół pomocy pouczy nas, że stała ta zasadniczo... nie jest używana. Jednocześnie jednak ma ona wymuszać kompilację typu wyliczeniowego jako 32-bitowego. O co tutaj właściwie chodzi? Kompilatory C++ mogą mianowicie wybierać dla typów wyliczeniowych właściwie dowolne typy liczbowe - byle tylko wszystkie wartości stałych się zmieściły. To sprawia, że wielkość enuma może się różnić nie tylko między kompilatorami, ale i między różnymi ustawieniami kompilacji. Nietrudno na przykład wyobrazić sobie, że przy optymalizacji szybkości ów enum będzie miał rozmiar równy słowu maszynowemu, zaś przy optymalizacji zajętości pamięci będzie to rozmiar najmniejszy możliwy.
No i tu zaczynają się schody tudzież pagórki. Zmienność (a raczej niezdefiniowanie) wielkości typu wyliczeniowego jest może kłopotliwa w pewnych sytuacjach. Trudno byłoby na przykład przewidzieć to, w jaki sposób należy odczytać wartość zwróconą przez metodę GetRenderState urządzenia, która jest zapisana w 32-bitowym DWORD-zie, jeśli nie zajmowałaby ona w nim wszystkich 4 bajtów. Podejrzewam też, że na którymś etapie renderowania we wnętrzu DirectX określony rozmiar pewnych flag (np. typów prymitywów) jest po prostu wymuszany przez sterownik karty graficznej. Całkiem rozsądne jest więc zapewnienie go od samego początku – czyli już w kodzie pisanym przez programistę-użytkownika DirectX.

Czemu jednak potrzebny jest takich hack? Ano tutaj znowu wychodzi niedookreślenie pewnych rzeczy w standardzie C++, zapewne z powodu źle pojętej przenośności. Częściowo zostanie to naprawione w przyszłej wersji standardu, gdzie – podobnie jak np. w C# – możliwe będzie określenie typów liczbowych używanych wewnętrznie przez enumy.

Tags: , , , ,
Author: Xion, posted under Programming » Comments Off on Po co jest FORCE_DWORD

Wyliczenia kwalifikowane

2008-07-01 23:26

W C++ typy wyliczeniowe deklaruje się zwykle poprzez coś podobnego do poniższego kawałka kodu:

  1. enum Sides { Left = -1, Middle = 0, Right = 1 };

Jego skutkiem jest jednak to, że nazwy stałych typu (tutaj: Left, Middle i Right) będą widoczne w całej przestrzeni nazw zawierającej daną deklarację enum. Jeśli więc przypadkiem jest ona globalna, to całkiem łatwo może ona spowodować konflikt chociażby z innym typem w rodzaju:

  1. enum Keys { Left, Right, Up, Down, /* ... */ };

Aby zapobiegać takim sytuacjom, w Javie i C# stałe wyliczeniowe muszą być kwalifikowane nazwą odpowiedniego typu – używa się więc Sides.Left i Keys.Left. W C++ jest jednak inaczej, gdyż blok enum sam w sobie nie tworzy zasięgu (w przeciwieństwie np. do bloków class).

Można temu częściowo zaradzić w następujący sposób:

  1. struct Sides
  2. {
  3.     enum _Enum { Left = -1, Middle = 0, Right = 1 };
  4. };
  5. typedef Sides::_Enum Side;

dzięki czemu możemy z naszego enuma korzystać tak:

  1. Side foo;
  2. foo = Sides::Left;  // OK
  3. foo = 1; // błąd - nie można przypisać liczby
  4. foo = Right; // błąd - Right nie jest w przestrzeni globalnej

Różnica względem wspomnianych dwóch języków polega na tym, że nazwa typu wyliczeniowego (Side) oraz kwalifikator stałych (Sides) nie są takie same. Wydaje się jednak (przynajmniej mi się tak wydaje :]), że w tym przypadku takie rozróżnienie jest logicznie poprawne i wygląda nawet czytelniej niż gdyby obie nazwy były identyczne.
Trik ten można naturalnie opakować w makro, które umożliwi łatwe tworzenie typów wyliczeniowych z kwalifikowanymi nazwami stałych. Nie poprawi to oczywiście funkcjonalności enumów w C++, ale przynajmniej sprawi, że będą ładniej wyglądały :D

Tags: , ,
Author: Xion, posted under Programming » 10 comments

Liczenie stałych

2007-08-07 11:59

Dzisiaj pokażę pewną sztuczkę, mogącą nieco ułatwić życie programiście, który – jak wiadomo – zawsze ma za dużo pracy. Nie jest ona zbyt odkrywcza ani pomysłowa, ale ponieważ wielokrotnie zdarzyło mi się z niej korzystać (ostatni raz całkiem niedawno), sądzę że zasługuje na wzmiankę.

Sprawa dotyczy typów wyliczeniowych w C++ – czyli tworów, które pojawiają się często w większości programów. W moim ostatnim przypadku był to prosty typ definiujący wachlarz kolorów używanych w różnych miejscach systemu GUI:

  1. enum GUI_COLOR
  2. {
  3.     // kolory pasków tytułu okien
  4.     GC_ACTIVE_CAPTION, GC_INACTIVE_CAPTION,
  5.     // kolory kontrolek
  6.     GC_CONTROL_NORMAL, GC_CONTROL_HOVER,
  7.     // kolor tła okna
  8.     GC_WINDOW
  9. };

Jest to podobny zestaw do tego, jaki można zobaczyć w Windows w oknie Właściwości: Ekran, na zakładce Wygląd. Naturalnie jest on dość okrojony, jako że nie potrzebujemy tutaj niczego aż tak skomplikowanego. Nie jest jednak wykluczone, że kiedyś się rozrośnie…
Każdemu z tych “systemowych” kolorów trzeba teraz przyporządkować kolor rzeczywisty – żeby wiedzieć, jak narysować konkretne kontrolki. Można zdefiniować do tego sporo zmiennych w stylu clActiveCaptionColor czy clControlNormalColor, ale lepszym rozwiązaniem jest tablica:

  1. COLOR aColors[???];

Problem w tym, że trzeba podać jej rozmiar. Można oczywiście wpisać tam na sztywno 5, ale doskonale wiadomo, jakie są skutki stosowania w kodzie “magicznych liczb”. Można zdefiniować sobie stałą, lecz wtedy też będziemy musieli ręcznie modyfikować jej wartość, jeżeli liczba kolorów się zmieni.

Potrzebujemy więc sposobu na automatyczne określenie liczby stałych zdefiniowanych w typie wyliczeniowym. W językach dysponujących dynamicznymi informacjami o typie – jak C# czy Java – byłoby to zapewne proste, lecz tutaj nie mamy tego komfortu. Zamiast tego możemy sobie jednak poradzić inaczej – dodając do typu wyliczeniowego kolejną stałą:

  1. enum GUI_COLOR
  2. {
  3.    /* ... */
  4.  
  5.    // na końcu
  6.    GC_COUNT
  7. };

Kompilator nada jej wartość o jeden większą od poprzedniej. Ponieważ pierwszej stałej przypisał zero, GC_COUNT będzie odpowiadało liczbie 5 i to będzie właśnie liczba użytecznych stałych w typie wyliczeniowym. Teraz można już zadeklarować potrzebną tablicę:

  1. COLOR aColors[GC_COUNT];

Podobnie można zrobić dla każdego typu wyliczeniowego. Najlepiej działa to wtedy, gdy kompilator sam numeruje jego stałe. Jeżeli sami to robimy, to oczywiście trik nadal będzie działał (zmienna *_COUNT będzie zawsze miała największa wartość). W tablicy pojawią się jednak niewykorzystane elementy i te dziury ewentualnie trzeba będzie omijać.

Tags: , ,
Author: Xion, posted under Programming » Comments Off on Liczenie stałych
 


© 2017 Karol Kuczmarski "Xion". Layout by Urszulka. Powered by WordPress with QuickLaTeX.com.