Posts tagged ‘DOD’

W poszukiwaniu straconego czasu

2011-11-28 23:20

Kilka tygodni temu świat obiegła wiadomość o eksperymencie, wskazującym na możliwość istnienia neutrin poruszających się z szybkością większą niż świetlna. Rzeczone cząstki zostały wykryte o około 60 nanosekund wcześniej niż powinny, co wskazywałoby na to, iż właśnie o tyle szybciej przebyły nieco ponad 700-kilometrową odległość między szwajcarskim a włoskim laboratorium.

Czy owe 60 nanosekund to długo? No cóż, przychodzą tu do głowy dwie skrajne odpowiedzi. Z jednej strony to bardzo długo: w tym czasie fala elektromagnetyczna przebiegnie jakieś 60 metrów, a niedokładność tego rzędu byłaby kilkakrotnie większa niż zwyczajnego odbiornika GPS w nowoczesnym telefonie. Z drugiej strony jest to oczywiście niewyobrażalnie krótkie mgnienie oka – ale tylko w sensie metaforycznym, bo to rzeczywiste trwa przecież miliony razy dłużej.

Bardziej interesujące jest, jak taki odcinek czasowy ma się do przedziałów czasu, z którymi możemy mieć do czynienia podczas programowania. O ile rzędów wielkości różnią się od niego typowe interwały, z którymi stykamy się w różnego rodzaju aplikacjach?
Okazuje się, że o całkiem sporo… albo o bardzo niewiele. Na każdym z poziomów pośrednich dzieje się jednak zawsze coś ciekawego.

Tags: , , , ,
Author: Xion, posted under Computer Science & IT, Thoughts » 3 comments

Wąskie szyjki od butelek

2011-07-21 21:51

Kilka dni temu zajmowałem się optymalizacją szybkości aplikacji, która działa na platformie Google App Engine. Żeby dobrze podejść do tego zadania, zacząłem oczywiście od poszerzenia swojej wiedzy na temat zagadnienia, co obejmowało chociażby obejrzenie odpowiedniej prezentacji z zeszłorocznego Google I/O. Przedstawiono tam odpowiednie narzędzie służące do profilowania (Appstats), czyli niezbędnego etapu przygotowawczego (o czym mam nadzieję wszyscy pamiętają ;]). Dodatkowo dowiedziałem się też o najważniejszych źródłach opóźnień w tego rodzaju aplikacjach – i to okazało się dość zaskakujące.

Ogólny wniosek, jaki zdołałem stamtąd wyciągnąć, dotyczy właśnie prawidłowego wykrywania wąskich gardeł (zwanych bottlenecks – tytułowe szyjki od butelek). W przypadku wspomnianej aplikacji okazało się na przykład, że nawet stosunkowo skomplikowana logika (przetwarzanie sporych porcji danych w JSON-ie, renderowanie długich szablonów HTML, itd.) napisana całkowicie w wysokiego poziomu języku interpretowanym (Python) relatywnie zajmuje dosłownie chwilę. Nieporównywalnie dłuższy czas związany jest z dowolnym wywołaniem API platformy, bo każde z nich wymaga sieciowej wycieczki do osobnego serwera, który może je obsłużyć. To zaś sprawia, że wszelkie próby optymalizacji samych algorytmów (nawet potworków rzędu O(n^3) czy O(n^4)) nie mają sensu, jeśli nie wiąże się to ze zmniejszeniem ilości wspomnianych wywołań, czyli np. dostępu do magazynu danych.

Podobne pozornie zaskakujące wnioski można wyciągnąć, gdy przyjrzymy się wewnętrznej strukturze innych platform. Bardzo dobrym przykładem jest chociażby diagram opóźnień I/O w komputerach PC. Łatwo na nim zauważyć, w których miejscach należy jak najbardziej ograniczyć ruch danych, aby uzyskać odpowiedni wzrost wydajności. Przy takim spojrzeniu na aplikacje, podejście znane jako DOD (Data Oriented Design) nabiera też nieco więcej sensu ;-)

Tags: , , ,
Author: Xion, posted under Programming, Thoughts » 1 comment

DOD organizuje dane

2011-01-08 18:56

Moi koledzy-częściowo-po-fachu, czyli programiści silników gier, wymyślili niedawno magiczny trzyliterowy akronim DOD – skrót od Data-Oriented Design, czyli projektowanie oparte o dane. Oczywiście określenie ‘niedawno’ jest względnym i pewnie wielu z nich orzekło by, że DOD jest z nimi już całkiem długo. Każdy mem potrzebuje jednak czasu na rozprzestrzenienie się, a w przypadku tego fala tweetów na jego temat dotarła do mnie dopiero niedawno. Niedługo potem rzecz wydała mi się cokolwiek podejrzana.

Podstawowe pytanie brzmi rzecz jasna: o co w tym właściwie chodzi?… Ponieważ mówimy o programowaniu gier, to odpowiedź jest jasna: jeśli nie wiadomo o co chodzi, to chodzi o wydajność. W zaawansowanych grach czasu rzeczywistego mamy do czynienia z ogromną ilością danych, na których trzeba wykonać wiele, często skomplikowanych operacji, a wszystko to jeszcze musi być zrobione dostatecznie szybko, aby możliwe było pokazanie na ekranie kolejnej klatki bez widocznych przycięć. Dlatego też już dawno zauważono, że kodowanie “blisko sprzętu” się opłaca, bo pozwala maksymalnie wykorzystać jego możliwości.
To oczywiście nakłada na kod pewne wymagania oraz stwarza konieczność zwrócenia uwagi na rzeczy, którymi “normalnie” nie ma potrzeby się zajmować. Ładnym przykładem jest chociażby zarządzanie pamięcią. W wielu językach jest ono albo kompletnie pomijalne (garbage collector), albo sprowadza się do dbania o to, aby każdy zaalokowany blok był w końcu zwolniony. Gdy jednak stawiamy na wydajność, powinniśmy też zainteresować się szybkością samej operacji alokacji oraz takim rozmieszczeniem przydzielanych bloków, aby komunikacja na linii procesor-pamięć odbywała się z jak najmniejszą liczbą zgrzytów.
Ten i wiele podobnych szczegółów platformy sprzętowej powodują, że pisanie efektywnego kodu w silnikach gier to często dość literalne postępowanie według zasady Do It Yourself, połączone z ignorowaniem części feature‘ów wysokopoziomowych języków programowania, o których wiadomo, że negatywnie odbijają się na wydajności. Cóż, życie; nie ma w tym nic zaskakującego. Myślę, że każdy co bardziej zaawansowany programista zdążył zdać sobie sprawę z tego, że wszelkie koderskie udogodnienia związane z podniesieniem poziomu abstrakcji mają swój koszt liczony w dodatkowych cyklach procesora (i nie tylko). Rezygnacja z nich jest więc dobrym posunięciem, jeśli chcemy te “stracone” cykle odzyskać.
Robiąc to, będziemy mieli ciastko, ale już nie będziemy mogli go zjeść – a to oczywiście nie jest przyjemne. I po części zapewne stąd wzięło się pojęcie DOD, które nie odnosi się do niczego w gruncie rzeczy nowego, ale pozwala łatwiej odnosić się do tego rodzaju koderskich praktyk poprzez nadanie im nazwy. A przy okazji – jak mi się wydaje – w jakiś nie do końca wytłumaczalny sposób redukuje dysonans poznawczy programistów silników gier, którzy świadomie muszą pozbawiać się możliwości przestrzegania “jedynie słusznych” zasad pisania kodu.

Jak dotąd wszystko jest w gruncie rzeczy bardzo ładne i sensowne, i bez problemu zgadzam się z postulatami Data-Oriented Design tam, gdzie się one aplikują. Zgadzam się nawet z tą domniemaną ukrytą motywacją, zwłaszcza że sam nieraz narzekałem na owe “jedynie słuszne” rady. Za to nijak nie mogę pojąć, dlaczego następnym krokiem – po wynalezieniu pojęcia DOD – był mniej lub bardziej frontalny atak na programowanie obiektowe, określane nieco bardziej znanym (ale naturalnie również trzyliterowym) akronimem OOP.
Nie, nie chodzi o to, że programowanie obiektowe jest doskonałe – bo nie jest, nie było, nigdy nie będzie i nawet nie aspiruje do miana finalnego rozwiązania dla dowolnego problemu (już nie wspominając o tym, że takowe po prostu nie istnieją). Rzecz w tym, że zwolennicy DOD (DOD-a? :]) w nieprzemyślany sposób wybrali sobie przeciwnika, nie zauważając, że jest on paradygmatem zupełnie innego rodzaju niż ich własny. A to przecież takie proste:

  • OOP sugeruje, że naturalną architekturą dla systemów jest ta oparta o obiekty, będące mniej lub bardziej abstrakcyjnymi bytami, połączonymi relacjami i wchodzącymi ze sobą w interakcje
  • DOD wskazuje na to, że głównym zadaniem kodu jest transformacja danych w inne dane i że optymalizacja procesu przetwarzania danych jest priorytetem przy tworzeniu wewnętrznej struktury programu

Widać to, prawda?… Miedzy powyższymi dwoma podejściami nie tylko nie ma sprzeczności. One są od siebie po prostu niezależne, co oznacza również, że mogą występować razem w jednym programie.


“Mapa nie jest terytorium.”

Jeśli Data-Oriented Design koniecznie potrzebuje jakiegoś przeciwnika, to są nim raczej inne xOD-y, których jest już przynajmniej kilka, chociaż wiele nie zostało jeszcze nawet nazwanych. (Dobry przykład to projektowanie oparte o user experience, czyli wrażenie użytkownika, gdzie priorytetem jest m.in. responsywność, nie będąca wcale synonimem wydajności). To, co piewcy DOD zdają się krytykować w swoich publikacjach, to jakieś “projektowanie oparte o eleganckie abstrakcje”, czyli pisanie kodu, który jest sztuką dla sztuki: ładnie wygląda (w założeniu), ściśle trzyma się założeń używanego paradygmatu przy jednoczesnym eksploatowaniu wszelkich jego “zdobyczy” (czyli np. wzorców projektowych). I chociaż bywają w swoich wysiłkach niezwykle twórczy (w prezentacjach z tego tematu spotkałem nawet cytaty z Baudrillarda), to nie zmienia to faktu, że kopią leżącego (czy raczej biją martwego konia, jakby to powiedzieli Amerykanie ;-)). Bo jeśli ktoś naprawdę posuwa się do takich absurdów jak czteropoziomowa hierarchia dziedziczenia obiektów gry, to znaczy że ma znacznie poważniejsze problemy niż okazjonalny cache miss :)

 


© 2017 Karol Kuczmarski "Xion". Layout by Urszulka. Powered by WordPress with QuickLaTeX.com.